Menu


Sikorskich Republika Pl



Lis




Herb Lis - zawołania Lisy, Lisowie, Bzura, Mzura, Murza, Strempacz, Orzi-Orzi, Vulpis.

Odmiany herbowe:

Lis I: w polu czerwonym - rogacina srebrna, bez opierzenia, dwa razy przekrzyżowana. U szczytu pół lisa czerwonego. Labry czerwono-srebrne.
Lis II: rogacina złota zamiast srebrnej.
Lis III: rogacina srebrna dwa razy i pół przekrzyżowana (bez prawego dolnego ramienia); druga poprzeczna belka dłuższa od innych.
Lis IV: rogacina raz przekrzyżowana. U szczytu trzy pióra strusie.
Lis V: rogacina trzy razy przekrzyżowana belkami, ku dołowi coraz dłuższymi. U szczytu trzy pióra strusie.
Lis VI: rogacina dwa razy przekrzyżowana, nad hełmem mitra książęca.
Lis VII: w polu czerwonym, na barku srebrnej podkowy - rogacina srebrna dwa razy przekrzyżowana. U szczytu łabędź srebrny.
Lis VIII: rogacina u dołu przekrzyżowana (z pieczęci z 1282).
Lis IX: rogacina na opak, raz przekrzyżowana, bez opierzenia.
Lis X: rogacina na opak, dwa razy przekrzyżowana, spodnia belka dłuższa.

Najwcześniejsze wzmianki:

herb średniowieczny (co najmniej od 1282). W wyniku unii horodelskiej w 1413 przeniesiony na Litwę.

http://pl.wikipedia.org/wiki/Lis_%28herb_szlachecki%29

Sikorscy herbu Lis

Sikorscy herbu Mzura z Galicji - Mzura, podobnie jak i Bzura, było innym określeniem na herb Lis, pochodzącym od rycerzy Mzurów i wsi o nazwie Mzurowa (województwo świętokrzyskie, powiat jędrzejowski, gmina Sobków). Jak podaje Bartosz Paprocki powołując się na anonimowe zapiski (prawdopodobnie legendy), rycerz "dopiero imię otrzymał Bzura, kiedy u Sochaczewa nad rzeką Bzurą przodek herbu tego hetmaniąc, szczęśliwie gromił Litwę". Rzeka Bzura w starszych dokumentach występuje wyłącznie pod nazwami Mssura i Mzura.

Sikorscy herbu Lis - m.in. o przydomku Dumicz - określani przez heraldyków jako szlachta w Sandomierskiem i na Rusi Czerwonej. Jest to jeden z wielu rodów szlacheckich, które pomiędzy XV a XVIII wiekiem przybyły na Podkarpacie dawnej Rzeczypospolitej z centralnych ziem polskich. W spisach szlachty polskiej Sikorscy herbu Lis występują na wspomnianym Podkarpaciu (teren obecnej Ukrainy) jak i także innych obszarach Galicji. Wiktor Wittyg wymienia ponadto Wojciecha Sikorę herbu lis z Kamieńca, który w roku 1545 w Krakowie kwituje Skarb koronny na piechotę kamieniecką.
Gniazdem rodowym Sikorskich herbu Lis była najprawdopodobniej wieś Sikorzyce w okolicach Tarnowa. Według zapisów historycznych wioska ta istniała już w 1397 roku jako własność szlachecka, a w XV wieku liczyła 77 domostw z 414 mieszkańcami. Jednak póki co ze względu na brak przekazów dotyczących pieczęci Sikorskich, niemożliwe jest bezpośrednie wykazanie pochodzenia rodu herbu Lis z Sikorzyc. "Poczet szlachty galicyjskiej i bukowińskiej" zawiera co prawda wyłącznie informacje o herbie Lis (Mzura) przy niektórych Sikorskich na terenie Galicji lecz akurat przy Sikorskich z Sikorzyc (XVIII i XIX wiek) żadna wzmianka o herbie nie występuje. W tym wypadku odnalezienie korzeni Sikorskch herbu Lis należy oprzeć o analizę całego rodu Lisów, analizę herbu, nazwy domniemanego gniazda, analizę regionów i dokumentów takich jak poczet szlachty czy lwowskie akta sądowe.
w latach 1442 do 1445 odnajdujemy we lwowskich aktach sądowych Jana ze wsi Sikorzyce, bliskiego znajomego wojewody Piotra Odrowąża. Przez pierwsze trzy lata był on określany jako Jan Sikora (za wyjątkiem jednej zapiski z 28 Listopada 1444 r. kiedy to występuje jako Iohanne Sykorsky). W dokumentach z roku 1445 Jan jest nazywany już wyłacznie nazwiskiem Sikorski. W kolejnych latach odnajdujemy drugiego Sikorskiego. Jest nim "Nobil. Stanislaus Szykorsky condam de Szykorzycze et nunc de Polomya", występujący w dokumentach od 1460 do 1479 roku. Ciekawym zbiegiem okoliczności jest wzmianka "Nobil. Stanislaus Szykorsky cum procuratorio ex parte gsi. Henrici Camyenyeczsky". Dokonując porównania historii Jana Sikory Sikorskiego z Wojciechem Sikorą z Kamieńca, można dojść do wniosku, że początkowym przydomkiem Sikorskich było określenie Sikora, zachowujące swoją pierwotną formę jedynie na wschodnich terenach odległych od Sikorzyc. Drugą ważną informacją jest wzmianka o Stanisławie Sikorskim z Sikorzyc a następnie z Połomyi. Połomia (dawniej Połomyja) jest wsią położoną w województwie podkarpackim, w powiecie strzyżowskim, w gminie Niebylec. Teren, na którym rozpościera się Połomia należał do ziemi sanockiej, która od XII w. do pierwszej połowy XIV w. była we władaniu książąt ruskich. O herbie Sikorskich z ziemi sanockiej informuje nas wspomniany "Poczet szlachty galicyjskiej i bukowińskiej". W roku 1782 Sanocki Sąd ziemski potwierdza szlachectwo Sikorskiego Jana, Tomasza, Wojciecha oraz Andrzeja - wszyscy oni podali Mzurę (Lisa) jako swój herb rodowy.
Bartosz Paprocki napisał, powołując się na żyjącego wcześniej anonima, że rycerz Bzura (Mzura) "od nazwiska swego wieś założył w krakowskiej ziemi, a potem do klasztora jędrzejowskiego nadał, którą fundus pomienia. Dopiero imię otrzymał Bzura, kiedy u Sochaczewa nad rzeką Bzurą przodek herbu tego hetmaniąc, szczęśliwie gromił Litwę". Rzeka Bzura w starszych dokumentach występuje pod nazwami Mssura i Mzura. Także jeśli chodzi o wieś w ziemi krakowskiej autor tekstu miał na myśli wieś o nazwie Mzurowa (województwo świętokrzyskie, powiat jędrzejowski, gmina Sobków). Nazwa herbu Mzura jest więc nazwą topograficzną herbu Lis związaną z konkretnym miejscem. Ponadto Jędrzejów i Mzurową można powiązać bezpośrednio z parafią Wietrzychowice, do której należy wieś Sikorzyce. Inicjatorami pierwszych akcji osadniczych gminy Wietrzychowice byli Benedyktyni z Tyńca (Pałuszyce), Cystersi z Jędrzejowa (Miechowice Wielkie i Małe) oraz dwór książęcy. Jednym z rodów, który osiadł w tym czasie w parafii Wietrzychowice był ród Mzurów. Widać to szczególnie wyraźnie na przykładzie Michowskich (później Mnichowskich) herbu Mzura, o których Bartosz Paprocki pisał "Mnichowscy w sędomirskiem województwie, dom starodawny i znaczni jeszcze byli wieku mego ludzie w tym domu". Wywodzili się oni ze wsi Mnichów (w roku 1153 Michowo) koło Mzurowej (2-3 km) i Jędrzejowa. Następnie osiedlili się w Parafii Wietrzychowice, zamieszkując obecne Miechowice (istniejące zaraz obok Sikorzyc), które w 1210 roku były określone jako "Michovici utraque".
Nazwa wsi Sikorzyce dostarcza jeszcze dodatkowych informacji. Słowo to jest typową nazwą patronimiczną, pochodzącą od osoby założyciela bądź głównego właściciela wsi w danym czasie. Nazwy te powstawały licznie w okresie wczesnofeudalnym, a charakteryzują się przyrostkiami -owice oraz -ice, np. Wietrzychowice, Szymanowice, Siedliszowice, Miechowice itd. Nazwa Sikorzyce może odnosić się więc do założyciela o przydomku Sikora lub Sikorzyc. Zebrane fakty najbardziej pasują do Mzurów o przydomku Sikora jako założycieli Wsi Sikorzyce. Nie można tu jednak wykluczyć wpływu osadników z Dolnego Śląska, z regionu w którym znajduje się wieś zapisana w roku 1329 jako Sikorschitz. Z regionu tego pochodzą przodkowie Kopaszynów z Małopolski - Sikorskich, Przybysławskich i ze wsi Zdrochec. Kopaszyni ci zapewne zasiedlali początkowo Sikorzyce, Przybysławice i Zdrochec, położone od siebie w odległości od 2 do 5 km. Trzeba zawsze pamiętać, że nazwa patronimiczna może pochodzić od osoby o danym przydomku ale także identyczne bądź podobne przydomki i nazwiska nawet kilku rodów mogą pochodzić od tej samej nazwy wsi, co często nie pozwala określić z całą pewnością założycieli danej osady.

Sikorzyce

Sikorzyce - wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie tarnowskim, w gminie Wietrzychowice.

W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.

W Sikorzycach urodzili się poeta i pisarz Tadeusz Nowak, poseł na Sejm 1928-1933 Henryk Krzciuk oraz działacz ludowy Stanisław Miłkowski.

15 sierpnia 1944 w Sikorzycach rozbił się samolot angielskiej RAF lecący ze zrzutem dla powstańczej Warszawy. Lotników pochowano pod drewnianym krzyżem misyjnym. Po wojnie ciała ekshumowano.

http://pl.wikipedia.org/wiki/Sikorzyce_(wojew%C3%B3dztwo_ma%C5%82opolskie)


Sikorzyce, według zapisów historycznych, istniały już w 1397 roku jako własność szlachecka, a nazwa Sikorzyc wywodzi się od nazwiska jej założyciela. W czasach znanego kronikarza Jana Długosza wioska liczyła 77 domostw, w których mieszkało 414 osób. W 1784 roku Sikorzyce należały do Stanisława Lubomirskiego, a w 1855 roku ich właścicielem był Leon baron Konopka. Rok później wioska stała się posiadłością Mieczysława Jordana Stojowskiego. Na terenie Sikorzyc nie odkryto dotychczas żadnych stanowisk archeologicznych ani pozostałości z odległej historii. Dość płytko występujące tu złoża piasku oraz poprzecinany niewielkimi obniżeniami teren sugerują, że Dunajec, płynący obecnie na obrzeżu Sikorzyc, w przeszłości wielokrotnie zmieniał koryto, zacierając ślady po ewentualnych osadach.

http://www.wietrzychowice.pl/?strona=00080

Parafia Wietrzychowice:

http://adt.sl.pl/index.php?option=com_zasob&task=iparafia&id_par=394

Podkarpacie i wschodnia Małopolska

Podkarpacie - region fizyczno-geograficzny położony na obszarze Czech, Słowacji, Polski, Ukrainy i Rumunii.
Podkarpacie leży na zewnętrznym przedpolu łuku Karpat Zachodnich i Wschodnich. Stanowi pas obiżeń, oddzielający Karpaty od Wyżyny Małopolskiej i Wyżyn Ukraińsko-Mołdawskich. W części zachodniej region ma charakter ciągu wyraźnie wyodrębnionych kotlin o różnej szerokości, w części wschodniej stanowi stosunkowo wąski pas o charakterze lekko pochylonego przedgórza. Podkarpacie charakteryzuje się stosunkowo ciepłym klimatem, o wilgotności zmniejszającej się z zachodu ku wschodowi.

http://pl.wikipedia.org/wiki/Podkarpacie

Galicja - potoczna nazwa narzucona przez zaborców i stosowana na określenie ziem w Polsce i Ukrainie składających się na dawny zabór austriacki. Zalicza się do niej ziemie południowej Małopolski po Wisłę, Ruś Czerwoną oraz zachodnią część Podola do linii Zbrucza. Jest to stosunkowo nowe pojęcie o charakterze kulturowym i historyczno-administracyjnym. Granice Galicji nie pokrywają się z granicami dawniejszych krain historycznych ani regionów geograficznych takich jak Małopolska czy ziemia halicka.

http://pl.wikipedia.org/wiki/Galicja


Galicja

Osadnictwo wojskowe na Podkarpaciu w dawnej Rzeczypospolitej.

Z objęciem dziedzictwa Rusi Czerwonej przez króla Kazimierza Wielkiego, rozwija się tu osadnictwo polskiego rycerstwa, osadnictwo wojskowe, dla zabezpieczenia południowej i wschodniej granicy państwa polskiego. Z tych to osadników powstaje dzisiejsza szlachta zagrodowa, tak licznie na Podkarpaciu i we wschodniej Małopolsce osiadła. Chcąc bowiem oprzeć swe rządy raz na zawsze na elemencie pewnym, sobie oddanym i wiernym, - król Kazimierz Wielki, jak i następni rządzący Rusią z ramienia króla polskiego i węgierskiego Ludwika, - Władysław książę Opolski, oraz król Władysław Jagiełło, przeprowadzili masową kolonizację, która miała charakter najoczywistszego osadnictwa wojskowego.

/.../

Obdarowane ziemią rycerstwo polskie spełnia więc prócz służby strażniczej, wojennej, także ważne zadanie wprowadzania, kultury i organizacji życia gospodarczego, na zniszczonym i opustoszałym wskutek walk wewnętrznych między rodami magnackimi, oraz wskutek najazdów Tatarów terenie. Oni to, ci osadnicy wojskowi stanowią tu główne siły w pracy kolonizatorskiej, oni zakładają ludne sioła, na "surowym korzeniu", na miejscach wydartych odwiecznym puszczom, zakładają wsie, osady, folwarki i w fen sposób sami także wzrastają w siłę i zamożność i skarbowi królewskiemu przysparzają dochodów.

/.../
Napływa tu i osiada na roli rycerstwo polskie różnych herbów i różnego zawołania: Jastrzębce, Ślepowrony, Koraby, Grzymalowie, Role, Leliwy, Doliwy, Sulimowie, Nałęcze, Ostoje i inne. Od XVI do XVIII wieku przybyli tu z centralnych ziem polskich m.in. Sikorscy.

http://www.rycerstwopodkarpacia.republika.pl/pulnarowicz/rozdz3.htm

Wykaz herbów i rodzin szlacheckich na Podkarpaciu

Spis rodów podkarpackich na podstawie Sen. Władysława Pulnarowicza, "Rycerstwo Polskie Podkarpacia", Wydawnictwo 'Pobudki', Przemyśl, 1937

Senator Pulnarowicz dołączył następującą uwagę do zamieszczonego tam wykazu rodów i herbów:

UWAGA: Wykaz ten nie jest-kompletny, nie obejmuje on wszystkich nazwisk szlachty zagrodowej na Podkarpaciu, względnie w Małopolsce Wschodniej. Wykazem tym objęto tylko nazwiska, które nosi conajmniej pięć rodzin. Brak również tych nazwisk, co do których nie można było ustalić jakiego są herbu.
LIS: Sikorscy,
a także Bolestraszyccy, Kosmowscy, Lisowie, Makarowicze, Michałowicze, Michniewicze, Olszewscy, 0sendowscy, Roszniccy, Worowscy.

http://herbarz.net/Forumnobilium/rody_podkarpacia_ii.htm
http://www.rycerstwopodkarpacia.republika.pl/pulnarowicz/rozdz7.htm

Poczet szlachty galicyjskiej i bukowińskiej

Sikorski z Sikorzyc Jakób (Jakub) Pius dw.im. - Członek stanów - Przem. Sąd grodzki r. 1782
- Sikorski z Sikorzyc Józef Kalasanty Erazm dw. im., syn Jakóba (Jakuba) Piusa - Członek stanów - Wydział Stanów r. 1827
- Sikorski z Sikorzyc Piotr Celestyn Filip Nereusz dw. im., syn Jakóba (Jakuba) Piusa - Wydział Stanów r. 1830

Sikorski h. Mzura Jan, Tomasz i Wojciech - Sanoc. Sąd ziemski r. 1782
Sikorski h. Mzura Andrzej - Sanoc. Sąd ziemski r. 1782

Sikorski Wiktor i Ignacy - Wiktor, Komornik graniczny lwowski; Ignacy, Rejent stężycki

Sikorski Wincenty - Ośw. Sąd grodzki r.1782
Sikorski Kazimierz - Lwow. Sąd ziemski r. 1782
Sikorski Józef - Ośw. Sąd grodzki r.1782

Sikorski Dumicz h. Lis Michał - wydział Stanów r. 1790


"Poczet szlachty galicyjskiej i bukowińskiej"
Opublikowana przez W Drukarni Instytutu Stauropigiańskiego, pod zarządem M. Dzikowskiego, 1857